Zaginiona pieśń powraca po blisko 90 latach. W Stalowej Woli odbędzie się Akt Przekazana Dziedzictwa Narodowego

Po niemal 90 latach od powstania, do życia powraca utwór napisany u samych źródeł Stalowej Woli. Odnaleziona w 2023 r. „Pieśń o Stalowej Woli”, dzieło poety i futurysty Stanisława Młodożeńca i kompozytora Jana Maklakiewicza, wybitnych twórców polskiej kultury pierwszej połowy XX wieku, zostanie uroczyście przekazane lokalnej wspólnocie podczas wydarzenia o wyjątkowym znaczeniu symbolicznym i historycznym.

REKLAMA

Stanisław Chudy

Dziennikarz

#pieśni o stalowej woli

Uroczystość o nazwie „Pieśń o Stalowej Woli – Akt Przekazania Dziedzictwa Narodowego” rozpocznie się 17 kwietnia o godz. 17 w sali koncertowej Państwowej Szkoły Muzycznej I i II Stopnia im. Ignacego Jana Paderewskiego w Stalowej Woli.

Dwa utwory

Wspomniana „Pieśń o Stalowej Woli” powstała w 1938 r. w czasie budowy Centralnego Okręgu Przemysłowego. Utwór miał stać się muzycznym symbolem rodzącego się ośrodka: miasta przemysłu, pracy i nowoczesności, ale także elementem tworzącej się tu od podstaw kultury. Wydano go drukiem w 1939 r., przed wybuchem wojny. Potem przez dekady pozostawał nieobecny w życiu muzycznym.

Najbardziej znaną była przez te lata inna pieśń o Stalowej Woli (datowana jest różnie, od czasów powojennych, nawet także na 1938 r.), zaczynająca się od słynnych słów: Szarozłote pnie sosnowe..., prawdopodobnie autorstwa Eugeniusza Jeremicza (tekst) i Mariana Bieniasa (muzyka).

Pieśń odnaleziona

I oto wiosną 2023 r. stalowowolski dziennikarz i muzykolog, Piotr Jackowski, zbierając materiały do czterech filmów o Stalowej Woli z okazji jej 85-lecia, natrafił na partyturę pieśni Młodożeńca i Maklakiewicza w cyfrowych zasobach Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie.

– Utwór powstał w wyjątkowym momencie historii II RP – czasie budowy Centralnego Okręgu Przemysłowego. „Pieśń o Stalowej Woli” to nie tylko kompozycja muzyczna, ale również świadectwo epoki, w której rodziło się nowe miasto, symbolizujące nowoczesność, rozwój i polski potencjał. To odkrycie ma znaczenie muzykologiczne, historyczne, kulturowe, regionalne, edukacyjne – powiedział „Sztafecie” Piotr Jackowski.

Prawykonanie i przekazanie

7 czerwca 2023 r. w salonie, w mieszkaniu byłej wieloletniej dyrektorki szkoły muzycznej w Stalowej Woli, Magdaleny Pamuły, odbyła się historyczna prapremiera tego utworu (nie ma żadnych informacji i zapisów, by takie wykonanie odbyło się przed II wojną światową czy po niej). Po raz pierwszy od chwili powstania, muzyka i słowa pieśni zabrzmiały wtedy publicznie, przywracając pamięć o zapomnianym dziele.

Uroczystość w szkole muzycznej będzie symbolicznym zakończeniem tego procesu, gestem przekazania pieśni społeczeństwu, jako dobra wspólnego. Utwór zostanie wtedy oficjalnie przekazany miastu, powiatowi, województwu, narodowi polskiemu.

Stalowa Wola, 7 czerwca 2023 r. Prawykonanie Pieśni o Stalowej Woli Stanisława Młodożeńca i Jana Maklakiewicza, w salonie muzycznym Magdaleny Pamuły: Paweł Bazan (baryton) iSzymon Haczyk (fortepian)

Co jest w programie

Program uroczystości połączy koncert z narracją historyczną oraz elementy edukacyjne.

Tekst pieśni zaprezentuje poetka Beata Sudoł-Kochan, a utwór wykonają, podobnie jak w przypadku stalowowolskiej prapremiery, Paweł Bazan (baryton) i Szymon Haczyk (fortepian). W części konferencyjno-edukacyjnej przedstawiona zostanie historia odkrycia pieśni, kontekst jej powstania oraz publikacje naukowe dokumentujące badania nad twórczością Młodożeńca i Maklakiewicza.

Podniosły charakter wydarzenia podkreśli minikoncert muzyki polskiej, z utworami Fryderyka Szopena oraz Ignacego Paderewskiego.

Patronat Honorowy nad tym wydarzeniem objęła Kancelaria Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, poseł na Sejm Rafał Weber, prezydent Stalowej Woli Lucjusz Nadbereżny i starosta stalowowolski Janusz Zarzeczny.

Dodajmy też, iż tekst red. Jackowskiego o kulisach odnalezienia pieśni i jej warstwie tekstowo-muzycznej, pt. „Muzyczny prezent dla Stalowej Woli”, ukazał się w 2023 r. w Zeszytach Sandomierskich. Tekst ten znalazł się także w wydanej w 2025 r. książce pt. „Wszędzie jedna ziemia STANISŁAW MŁODOŻENIEC: miejsca – ludzie – teksty”.